Lübnan'da yollar açıldı, çözüm yolları ise hala kapalı

Lübnan'da yollar açıldı, çözüm yolları ise hala kapalı

Çarşamba, 6 Kasım, 2019 - 12:45
Lübnan ordusu göstericileri ana yolların tamamından çıkardı (AFP)
İstanbul/Şarku’l Avsat
Jandarma destekli Lübnan ordusu salı sabahı tüm yolları açtı. Bunun yanı sıra çadırları, protestocuların meydanlarda ve otoyollarda etrafında toplandığı platformları ve tüm ses ekipmanlarını kaldırdı. Ordunun bütün yolları açma yönünde siyasi bir talimat aldığı açıktı. Lübnan ordusu, başta göstericileri anladığına ve rejimin bazı simgelerine karşı özellikle de Cibran Basil’e karşı göstericilerin yanında olduğuna dair eylemcilere örtülü mesajlar göndermişti. Normal hayat öğleden sonra ülkenin tüm kurumlarında hakim oldu. Pazartesi günkü trafik yoğunluğunun ardından trafik akışı normale döndü.

Öte yanda  ABD yönetimi, Lübnan hükümetini göstericilerin haklarına ve güvenliğine saygı duymaya çağırdı.

El Arabiya'ya konuşan ABD Dışişleri Bakanlığı’ndan bir yetkili, “Gösteriler, Lübnanlıların ekonomik reform ve yolsuzluğun ortadan kaldırılması taleplerini yansıtıyor. Gösterilerin tabiatında mezhepçiliğin yer almaması, reformların desteklenmesi konusunda ulusal bir mutabakatın büyümesini sağlıyor” dedi.

Lübnan ordusunun rolüne dikkat çeken ABD Dışişleri Bakanlığı’ndaki yetkili, "Lübnan ordusunun protestocuları şiddetten uzak tuttuğunu gördük. Lübnan ordusunun göstericileri savunmaya devam etmesini umuyoruz” dedi.

ABD hükümeti Lübnanlı siyasi yetkililere; vatandaşların ihtiyaçlarına cevap veren, yolsuzluktan arınmış, istikrarlı, müreffeh ve güvenli bir Lübnan inşa edebilecek bir hükümetin kurulması için çabalarını hızlandırmaları yönünde çağrıda bulundu.

Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, "Lübnan hükümeti, ülkenin ekonomik sorunlarını çözmek ve ülkeyi istikrarlı bir yola sokmak için kararlı önlemler almalı” dedi.

Göstericilerin tutumu

Göstericiler birkaç yerde ordunun gösteri alanını zorla boşaltma çabalarına karşı direndi ve küçük yaralanmalar meydana geldi. Göstericiler, gösteri alanından çıkarılmalarının ardından güneydeki Lübnan Merkez Bankası'na bağlı bazı binaların önündeki yolları kapadı.  Eylemciler aynı şekilde güneydeki önemli kavşaklarda eylemlerine devam ettiler ve Lübnan'daki iki mobil telekomünikasyondan biri olan Touch’un binasının etrafını çevrelediler. Lübnan yönetiminin göstericilerin elinden “yolları kapatma kartını” almasının ardından göstericilerin, ordunun müdahalesine karşı atacağı adımlar genellikle akşam saatlerinde belirginlik kazanmaya başladı.

Yönetimin kendi içerisindeki çatışması

Lübnan ordusunun müdahalesi protestocuları güvence altına alacak herhangi bir siyasi adımdan yoksun olarak geldi ve eylemcilerin öfkesini artırdı. Politikacılar, 17 Ekim'den bu yana meydana gelen olaylarda sokaklara dökülen yüzbinlerce kişinin arzularına kayıtsız kalmaya devam ediyorlar. Belki de bugün Lübnan ayaklanmasının en önemli talebi siyasi tabakadan ve yönetimdeki partilerden uzak bir bakanlar kurulu oluşturacak yeni bir başbakanın göreve getirilmesidir. Ancak bu talep darboğaza sıkışıp kalmış durumdadır ve mevcut tansiyonu artıracak siyasi-anayasal bir krizin patlak vermesine yol açabilir. Cumhurbaşkanı Mişel Avn, anayasanın öngördüğü şekilde henüz meclis istişareleri için çağrıda bulunmadı. Bu durum Lübnanlı Sünnilerin geniş bir kesimi arasında kızgınlık yarattı. Çünkü, Başbakanlık koltuğunun boş kalması ve Cumhurbaşkanı ve Meclis Başkanlarının görevlerine devam etmesi sanki tek hedef Saad Hariri’ymiş gibi bir tabloyu ortaya çıkardı. Göstericiler ayrıca bağlayıcı meclis istişareleri çağrısının geciktirilmesinden rahatsız. Yolların açılması ve göstericilerin taleplerinin karşılanmasında ağırdan alınması sanki; halk baskısı karşısında yönetimin nefes almasını ve göstericilerin siyasi tabakaya daha fazla şart koşamayacağının ortaya çıkarılmasını amaçlamaktadır.

Hariri ve hükümet

İleriki saatler ve günlerde tansiyon daha da artacak. Göstericiler "bağımsız" bir hükümet istiyor, yetkililer ise siyasi ancak uzmanlarla donanmış nitelikte bir hükümet kurmak için çaba harcıyorlar. Bu durum göstericiler tarafından reddedilecek ve göstericilerin öfkelerini alevlendirecek. İktidar kanadında yaşanan çatışmanın konusu ise; bir sonraki hükümete kim başkanlık edecek? Hizbullah ve Özgür Yurtsever Hareketi (ÖYH) siyasi bir hükümet istiyor. Öte yandan siyasileri içermeyen veya göstericilere uyum sağlayacak bir Hariri hükümetinin kurulmasını reddediyorlar. (Şii) Hizbullah ve (Maruni Hristiyan) Özgür Yurtsever Hareket (ÖYH), Hariri'nin geri dönüşünün aynı zamanda Cibran Basil'in hükümete geri dönüşü anlamına geldiğini öne süren bir denklemi şart koştu. Hariri ise bunu reddediyor, çünkü Lübnan’daki gösterilerin tamamında Basil’e karşı dile getirilen öfke, iktidara dönmesi halinde tekrar kendini gösterecek ve protestocular bu duruma asla sessiz kalmayacak.

Peki ya sonrası?

Şarku'lk Avsat'ın Independent Arabia'dan aktardığı analize göre Hariri ve Basil’in, pazartesi günü yaptıkları toplantıdan bir sonuç çıkmamasının ardından ikinci defa bir araya gelmeleri bekleniyor. Cumhurbaşkanı Mişel Avn’ın bağlayıcı meclis istişareleri için bir tarih belirlemede ağır davranmasının ardından siyaset kanadından sert eleştiriler art arda geldi. Çünkü bazıları bu gecikmenin anayasaya aykırı olduğunu düşünüyor. Bazıları da bunu Hariri’yi cezalandırmak olarak görüyorlar. Hariri’nin ismi, göstericilerin attığı tepki içerikli sloganlarda bir dizi ismin sonunda geliyordu.

Hatta bazı meydanlarda Hariri göstericilerin sevgisini kazandı. Sonuç olarak daha az tepki gösterilen isim istifa etti, isimleri meydanları inleten ve kendilerine karşı eleştiri niteliğinde pankartlar taşınan kişiler görevlerinde kaldılar.

Editörün Seçimi

Multimedya