Paris, Berlin ve Londra'dan nükleer gerilimin durdurulması çağrısı

Paris, Berlin ve Londra'dan nükleer gerilimin durdurulması çağrısı

Pazartesi, 15 Temmuz, 2019 - 07:30
Londra-Paris/Şarku’l Avsat
Halkın Mücahitleri örgütü tarafından kurulmuş olan İran Ulusal Direniş Konseyi Başkanı Meryem Recavi, Arnavutluk’un başkenti Tiran’da yapılan yıllık kongreye katıldı. “İran’ı yeniden alacağız” sloganı altında yapılan kongreye önde gelen muhalif siyasi isimler ve parlamenterler de katılım sağladı.

Fransa pazar günü, ABD ve İran arasında olası bir savaş tehlikesi konusunda uyarıda bulunurken İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, Washington’ın yaptırımları kaldırması ve 2015’te nükleer anlaşmaya dönmesi halinde ülkesinin ABD ile görüşmeye hazır olduğunu söyledi. Reuters’in haberine göre ABD, Dışişleri Bakanı Mike Pompeo’nun onayını alarak İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif’in New York’ta yapılacak BM toplantısına katılması için vize verdi.

Fransa Cumhurbaşkanlığı salı günü, Fransa, Almanya ve İngiltere adına ortak bir bildiri yayınladı. Bildiride 2015'te nükleer anlaşmayı imzalayan üç Avrupa ülkesi, ABD ile İran arasında “artan gerilimleri durdurma ve diyalogu sürdürme" çağrısında bulundu. Fransız basınında yer alan habere göre üç ülke, "ABD’nin uyguladığı yaptırımların İran üzerindeki baskısı ve İran’ın sözleşmedeki birçok ana maddeyi uygulamama kararından sonra anlaşmanın baltalanması riskinden endişe duyuyoruz” ifadesini kullandı. Açıklamada, artık sorumlu davranma zamanının geldiği belirtilerek gerilimin durdurulması ve diyalogun başlatılması istendi.

Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian geçtiğimiz günlerde, yaptığı açıklamada, ABD’nin nükleer anlaşmadan çekildikten sonra İran’ın uranyumu zenginleştirmede belirlenen sınırları aşmasının “olumsuz bir tepki” ve “kötü bir karar” olduğunu söylemişti. Bakan, ABD ile İran arasında savaşın patlak vermesi tehlikesine de dikkat çekmiş, “Ortadoğu’da geniş çaplı bir savaş tehlikesi var mı?” sorusuna “Durum ciddi. Gerginliğin artması bazı olaylara sebep olabilir” cevabını vermişti.

Fransız Bakan açıklamasını şöyle sürdürmüştü:

“Kimse gerilim istemiyor. Ne İran Cumhurbaşkanı Ruhani ne de Trump. Ancak yapılan açıklamalar endişe verici. İran nükleer anlaşmayı ihlal etmekle hiçbir şey kazanmıyor. İran nükleer silah edindiği takdirde ABD’ de bir şey kazanmış olmuyor. Bu yüzden gerginliği azaltmak için önlemler almak gerekli.”

Körfezde kriz, ABD’nin petrol tankerlerinin vurulması ve bir keşif uçağının düşürülmesinden İran’ı sorumlu tutmasının ardından daha da arttı. Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump’ın önce saldırı emri vermesine neden oldu. Tump, Saldırı kararının uygulanmasından son anda vazgeçmişti.

Trump geçen yıl, İran ile 2015’te imzalanmış olan nükleer anlaşmadan geri çekilmişti. Bu durum anlaşmada imzası olan diğer ülkeler, Fransa, Almanya, İngiltere, Rusya ve Çin’de memnuniyetsizlik yaratmıştı. ABD söz konusu dönemden bu yana İran’ın nükleer anlaşmayla kazandığı gelirleri durdurmak ve İran’dan petrol alımını engellemek için yaptırımlarını sıkılaştırdı.

Tahran ise söz konusu yaptırımlara uranyumu anlaşmada yer alan seviyelerin üstünde miktarda zenginleştirerek cevap verdi. Reuters, Avrupa’nın ABD’nin İran üzerine uyguladığı sert yaptırımları desteklemediği ancak İran’ı bu yaptırımlardan koruyacak önlemler için de bir yol bulamadığını aktardı.

Hasan Ruhani ülkesinin, ABD’nin yaptırımları kaldırması ve 2015’te imzalanan anlaşmaya geri dönmesi halinde müzakereye hazır olduğunu söyledi. “Amerika yaptırımları kaldırır, ekonomik baskıya son verir ve anlaşmaya geri dönerse, onunla şimdi ve her yerde konuşmaya hazırız" dedi.

Alman Haber Ajansı’na göre İran Dışişleri Bakanlığı’ndan dün yapılan açıklamada, ABD ile şu anda hiçbir düzeyde müzakere edilmediği kaydedildi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Abbas Musevi Tahran'ın müzakere için Rusya'dan bir mesaj aldığı haberleri üzerine cuma günü AFP haber ajansına yaptığı açıklamada ABD’li yetkililerle herhangi bir düzeyde müzakerede bulunmadığını" söyledi. İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif de "Müzakereler terörle uygulamalarıyla tutarlı değil. Halkımıza karşı ekonomik terörizm uygulayanlarla müzakere etmiyoruz” dedi.

Editörün Seçimi

Multimedya