Sudan’da gösterilerin şiddeti arttı

Sudan’da gösterilerin şiddeti arttı

Cumartesi, 16 Şubat, 2019 - 10:15
Hartum/Ahmed Yunus
Bir ay Sudan’ın birçok bölgesinde elektrikler ikinci kez kesildi. Elektrik kesintileri, başkentin ve bölgelerin dört bir yanını saran gösterilerle eş zamanlı olarak meydana geldi. Böylece ülke, yaşadığı gerginlikle eş zamanlı olarak tam bir karanlığa gömüldü.

Ulusal Elektrik Şebekesi Kontrol Merkezi dün şebekenin tamamen bozulduğunu ve teknisyenlerin elektrik üretim istasyonlarını tekrar işletmek için çalıştıklarını duyurdu. Şebekenin aşamalı olarak faaliyete gerçekleşeceğini bildirdi. Kesintinin sebebine dair ise açıklama yapılmadı.

Ülke geçen ocak ayının 27’sinde de benzer bir elektrik kesintisi yaşamış, Kontrol Merkezi bu kesintiyi iletim hattında yaşanan ve bazı istasyonların hizmet dışı kalmasına yol açan bir teknik aksaklığa bağlamıştı.

Ülkenin doğusundaki Khashm el-Girba şehrinde vatandaşlar düzenledikleri protesto ile Devlet Başkanı Ömer el-Beşir’in ve hükümetinin istifasını istedi. Polis merkezinde uygulanan işkence sonucu ölen öğretmenin katillerine kısas uygulanmasını talep etti. Cuma Namazı’nın ardından ülkenin batısındaki Omdurman şehri ile Hartum’da da gösteriler yapıldı. Güvenlik güçleri protestocuları göz yaşartıcı gaz ile dağıtmaya çalışırken hükümet, yasaya aykırı hareket edenleri kovuşturmak ve muhaliflerin kendisini devirmek için kullanmayı hedeflediğini iddia ettiği gösterileri bitirmekle tehdit etti.

Görgü tanıkları, Khashm el-Girba’deki vatandaşların “yeter artık, düş. Halkın tercihi özgürlük, barış, adalet ve devrimdir’ sloganı eşliğinde emniyet ve istihbarat binalarını hedef alan kalabalık bir yürüyüş tertip ettiklerini aktardı. Ayrıca başsavcılığın, şehir emniyeti tarafından alıkonarak soruşturulduğu esnada aldığı ağır darbeler neticesinde öldüğünü itiraf ettiği öğretmen Ahmed el-Hayr Avz el-Kerim’in katilleri için de kısas talep ettiklerini belirtti.

Hartum’da, Nil Nehri’nin batı yakasında kalan Omdurman şehri sakinleri, Cuma Namazı’nın ardından Devlet Başkanı Ömer el-Beşir ve hükümetinin görevden çekilmesini talep etti.

Ülkedeki gösterilerin başlamasından bu yana her cuma günü el-Mehdi’nin destekçilerinin kalesi olarak bilinen Seyyid Abdurrahman Camii’nden harekete geçen haftalık gösteriler ise devam ediyor. Söz konusu gösterilere Hartum’un en eski mahallerinden Burri’deki diğer protestolar da eşlik etti. İki ay önce protestoların başlamasıyla birlikte tutuşan ‘devrim ateşinin’ sürdüğü mahallelerden biri olan Burri’de şu ana kadar iki kişi öldü.

Güvenlik güçleri, Burri mahallesi sakinlerinin güvenlik araçlarının geçiş yolu üzerinde barikat kurmalarına karşılık evlere ve yollara göz yaşartıcı gaz ile müdahale etti. Tanıklar, banliyöde güvenlik güçleri ile protestocuların birbirlerine karşılıklı taş attıkların aktardı. Ülkenin doğusundaki Kassala eyaletine bağlı Khashm el-Girba kentinde de gösteriler, kent sakini öğretmen Ahmed el-Hayr Avz el-Kerim’in öldürülmesinden beri neredeyse her gün devam ediyor. Başsavcılık tarafından oluşturulan soruşturma heyeti, gösterilere katıldığı için tutuklanan öğretmenin gözaltında aldığı darbeler sonucu öldüğünü beyan etmiş ancak eyaletin güvenlik birimleri ve valisi, ölüm sebebinin gıda zehirlenmesi olduğunu iddia etmişti.

19 Eylül 2018’ten bu yana Sudan’ın şehirleri, kasabaları ve köyleri geniş çaplı gösterilere tanık oluyor. Gösterilerdeki temel talep, devlet Başkanı Ömer el-Beşir’in ve hükümetinin acil olarak görevden çekilmesi. Bu, Ömer el-Beşir’in 1989’un haziran ayında göreve gelmesinden bu yana karşılaştığı en büyük meydan okuma. Ancak Beşir iktidarı bırakmamakta ısrarcı. 2020 seçimlerinde kendisine yeni bir başkanlık dönemi sunacak olan anayasal bir düzenleme beklentisi içerisinde.

Ülkenin mevcut anayasası, Beşir’in bir kez daha aday olmasına engel teşkil ediyor. Anayasa metni, devlet başkanına her biri beşer sene olmak üzere iki dönem görevde kalma hakkı tanıyor. Beşir’in görev süresi önümüzdeki yıl sona eriyor. Ancak Ömer el-Beşir yanlısı meclisin yarın kendisine yeni bir başkanlık dönemi için fırsat tanıyacak anayasal bir düzenlemeye giderek otuz yıllık iktidarına bir beş sene daha eklemek için çalışması kararlaştırıldı.

Gazetelerde çıkan haberler göre ‘Anayasal Değişiklikleri Araştırma Acil Durum Komitesi’, meclis komisyonu ve eyalet meclisi başkanları için bir toplantı düzenleyecek. Toplantıda Beşir’in 2020 seçimlerine iktidardaki Ulusal Kongre Partisi’nden aday olabilmesi için gerekli anayasal değişikliği tartışacak.

Sudanlı muhalifler, gösterileri organize eden Sudanlı Profesyoneller Topluluğu ile iş birliği yapmak için geçen perşembe günü bir araya geldi. Sudanlı muhalifler, perşembe günü yeni gösterilere başlanacağını duyurdu. Birçok gösteri ve oturma eyleminin yapılacağı hafta, önümüzdeki perşembe günü ‘sefer alayı’ olarak adlandırılan bir geçit ile taçlandırılacak.

Sudan İletişim Bakanlığı tarafından önceki gün geç saatlerde yapılan açıklamada hükümet, Profesyoneller Topluluğu, Sudan’ın Sesi Koalisyonu, Ulusal İttifak Güçleri ve diğer muhalif gruplardan oluşan muhalifleri hükümeti devirmek için şiddet kullanmakla suçlayarak muhalifleri yasal olarak takibe almakla tehdit etti. İletişimden Sorumlu Devlet Bakanı adına açıklama yapan Hükümet Sözcüsü Memun Hasan İbrahim “Şiddet, siyasi ve fikrî terör ve zor yoluyla değişim çağrısı yapanlara karşı gerekli yasal önlemler alınacak” dedi.

Muhalif güçler, perşembe günü yaptığı ilk basın toplantısında barışçıl gösterilere devam edileceğini duyurmuştu. Muhalif güçlerin sözcüleri şiddete karşı olduklarını vurgularken devlet Başkanı Ömer el-Beşir’in düşürülmesi için düzenlenen gösterilerin gücünü barışçıl olmasından aldığını belirtti.

Editörün Seçimi

Multimedya