Yemen'de esir takasında kritik 10 gün

Yemen'de esir takasında kritik 10 gün

Çarşamba, 23 Ocak, 2019 - 14:30
Geçen ay İsveç’te gerçekleştirilen istişareler kapsamında esir mübadelesinin görüşüldüğü toplantıdan bir kare (Reuters)
Aden/Ali Rabia Cidde/Said el-Ebyad
Husilerin, geçtiğimiz ay Birleşmiş Milletler (BM) himayesinde meşru hükümet ile yaptığı esir takası anlaşmasının uygulanmasına dair ihlalleri devam ederken hükümet yetkilileri, son listelere ulaşmak ve anlaşmayı uygulamaya koymak için önümüzdeki 10 günün konuya dair belirleyici olacağını belirtti.

Bu çerçevede Şura Konseyi üyesi ve Esir ve Tutuklular Vakfı Başkanı Şeyh Hadi Hic, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “BM’nin Yemen Özel Temsilcisi Martin Griffiths’in bürosuna Husiler tarafından iki günlük gecikmeden sonra öneri sunulduğunu” ifade etti.

Yetkili, “BM Temsilcisinin bürosunun gözetiminde kararlaştırılan yeni taahhütler uyarınca önerilere en az 7 ila 10 içerisinde cevap verilecek” dedi. Şeyh Hadi Hic, “Uluslararası Kızıl Haç Komitesi kararları uyarınca belirli bir modele göre esirlere ilişkin isim listelerine dair taraflarca yapılan öneriler hususunda uzlaşı sağlandı” dedi.

Hükümet, belirli bir modele uygun olarak öneriler sunmayı taahhüt etmiş olsa da Şeyh Hadi, “Husilerin temsilcileri, meşru hükümet temsilcilerine bir mesaj göndermeden önce BM Temsilcisi bürosu tarafından reddedilen önerilerde bulundu” dedi. Husilerin, hükümet ifadelerini göz ardı ederek, kendi listelerine dair hükümet ifadelerine ilişkin görüşlerini sunduğunu söyleyen yetkili, Griffiths’in bürosuna kararı bildirmeye çalışan meşru hükümet temsilcileri tarafından duruma karşı çıkıldığını ifade etti. Şeyh Hadi, esir ve tutukluların takas edilmesi dosyasından sorumlu Özel Komite’deki hükümet tarafının, BM Temsilcisinin bürosundan Husilere, hükümet tarafının itirazını bildirdiğini söyledi. Yetkiliye göre hükümetin, bu çerçevedeki ifadeleri üzerinde çalıştığı da ifade edildi.

Geçtiğimiz hafta Ürdün’ün başkenti Amman uzlaşısına ve Kızıl Haç’ın talep ettiği esir isimleri için yeni birleşik mekanizmaya karşı ihlalleri nedeniyle hükümet tarafı, Husilerin esir meselesiyle ilgili önerilerine itiraz etti. Yeni mekanizmanın, tarafların ifadelerine ilişkin “terim” birliğini içerdiği belirtildi. Bu çerçevede Şeyh Hadi Hic, “Milisler, Ürdün’de belirtilenlerin içeriğini değiştiriyor. 22 Ocak’ta milisler, meşru hükümetin esir isimlerine uymadıklarını içeren yazılı bir mesaj göndererek açık bir ihlal gerçekleştirdi” dedi.

Şeyh Hadi, “Milislerin manipülasyonları, anlaşmaya uymadıklarını gösteriyor. Şartların karşılandığı ve Amman toplantısında talep edilen yeni mekanizmalara uydukları hususunda BM’ye mesajlar gönderildi. Milislerin bu mesajları, hükümetin konuya ilişkin ifadelerini içermemektedir. Hükümet, bu sebeple bu ifadelere derhal itiraz etmiştir. Özet Temsilciye bu durumun, uzlaşı sağlananın aksi ve aynı zamanda bir manipülasyon olduğunu bildirdik” diyerek, Griffiths’in bürosunun yeni bir mekanizma çerçevesinde milisleri pozisyonunu düzenlemeye ittiğini vurguladı.

Husiler, İsveç anlaşmasından bu yana anlaşmanın uygulanmasına daha fazla engel koymak için üç mevzu hususunda faaliyet yürütüyor. Bu çerçevede, esir ve tutuklu değişimin gerçekleşmesi için belirlenen süre sona erdi. Anlaşmanın, 13 Aralık’ta imzalanmasından 6 hafta sonra uygulanması bekleniyordu. Hükümet yetkilileri ise Yemen Cumhurbaşkanı Abdurabbu Mansur Hadi’nin talimatlarıyla anlaşmanın başarısı için mümkün olan tüm yükümlülükleri yerine getirdiklerini söyledi. Hükümet, Husilere ait cezaevlerinde olan yaklaşık 9 bin esirin isimlerinin verildiğini belirtti. Aynı şekilde hükümet içerisinde esir olarak alıkonulan yaklaşık 7 bin 500 kişinin de listelerini sundu.

Husiler, Binbaşı Faysal Receb ve Islah Partisi lideri Muhammed Kahtan da dahil olmak üzere hükümet tarafından sunulan yüzlerce isim hakkında açıklama yapmaktan kaçındı. Gözlemcilere göre Husiler, anlaşmayı bozma girişimlerini sürdürüyor. Bu çerçevede işler meşru hükümetin planladığı şekilde devam ederse, önümüzdeki 10 gün içerisinde duruma ilişkin önemli bir ilerleme sağlanacak. Uluslararası Kızılhaç Komitesi de Sana ve Seiyun havalimanları arasında, uçakları aracılığıyla tutukluların transfer işlemlerini üstlenecek.

Öte yandan Yemen hükümeti, Husi cezaevlerindeki esirlerin çoğunun, farklı mesleklere sahip ve sokaklardan kaçırılan eylemci ve sivillerden oluştuğunu açıkladı. Esirlerin, Husiler tarafından fiziksel ve psikolojik işkencelere maruz kaldığı ifade edildi. Hükümet ayrıca, meşru güçler tarafından tutuklanan milislerin çoğunun ise savaş cephelerinde ele geçirildiğini vurguladı. Husiler, geçtiğimiz haftalarda El-Kaide ve DEAŞ bağlantılı olduğunu öne sürerek esir aldıkları yüzlerce isim hakkında ise açıklama yapmayı reddetti.

Editörün Seçimi

Multimedya